Jagodzianki z mąki pełnoziarnistej, czyli moja wersja jednego z najlepszych letnich wypieków. Pamiętajcie jednak, że wciąż są to jagodzianki.
Miękkie, pełne leśnych jagód i przykryte chrupiącą kruszonką. Mąka pełnoziarnista sprawia, że zawierają więcej błonnika. Wydaje mnie się, że są bardziej sycące niż jagodzianki przygotowane wyłącznie z białej mąki. Celowo zmniejszyłam ilość cukru, więc moje jagodzianki nie są mocno słodkie. Można pójść krok dalej i w farszu oraz kruszonce można użyć erytrytolu, ale u mnie się właśnie skończył, a jagody nie mogły czekać. Zatem zrobiłam tak, jak pokazuję. To co? Robisz ze mną jagodzianki z pełnoziarnistej mąki?
Przygotowanie ciasta drożdżowego wymaga trochę czasu, ale nie jest trudne. Mam też sprawdzony sposób na wyrastanie rozczynu i ciasta: wkładam je do piekarnika ustawionego na 30°C. Dzięki temu drożdże mają ciepłe, stabilne warunki do pracy.
Jagodzianki z mąki pełnoziarnistej – składniki na 12 sztuk:
Ciasto drożdżowe
- 500 g mąki pszennej pełnoziarnistej
- 250 ml mleka, u mnie bez laktozy
- 7 g suchych drożdży
- 40 g cukru
- 80 g masła
- 1 duże jajko
Nadzienie jagodowe
- 500 g jagód leśnych
- 40 g cukru
- 1 łyżka budyniu waniliowego bez cukru lub skrobi ziemniaczanej
Kruszonka
- 80 g mąki pszennej pełnoziarnistej
- 40 g zimnego masła
- 40 g cukru
Dodatkowo
- 1 jajko do posmarowania jagodzianek
Zacznij od przygotowania rozczynu drożdżowego. Odsyp 100 g mąki z całej porcji przeznaczonej na ciasto. Wymieszaj ją z letnim mlekiem, suchymi drożdżami i 40 g cukru. Mleko powinno być ciepłe, ale nie gorące. Zbyt wysoka temperatura może osłabić lub całkowicie zatrzymać działanie drożdży. Wstaw rozczyn do piekarnika ustawionego na 30°C i zostaw na około 20 minut. Powinien wyraźnie zwiększyć objętość i zacząć się pienić. To mój sposób na ciasto drożdżowe, które wyrasta niezależnie od temperatury w kuchni.
W tym czasie rozpuść 80 g masła i odstaw je do przestudzenia.
Do dużej miski wsyp pozostałe 400 g mąki. Dodaj wyrośnięty rozczyn, wbij jajko i wlej ostudzone masło. Wyrabiaj ciasto przez kilka minut, aż wszystkie składniki dobrze się połączą, a masa stanie się jednolita i elastyczna. Ciasto z mąki pełnoziarnistej może być nieco cięższe i mniej gładkie niż klasyczne ciasto z białej mąki. Nie dosypuj jednak od razu kolejnej porcji mąki. Zbyt duża jej ilość może sprawić, że jagodzianki będą suche i zbite (a tego nie chcemy). Przykryj miskę ściereczką lub folią spożywczą. Ponownie wstaw ciasto do piekarnika ustawionego na 30°C i pozostaw na 60–90 minut. Powinno mniej więcej podwoić swoją objętość.
Pod koniec wyrastania przygotuj nadzienie. Jagody delikatnie wymieszaj z 40 g cukru i łyżką budyniu waniliowego. Budyń możesz zastąpić skrobią ziemniaczaną. Jagody najlepiej połączyć z cukrem tuż przed formowaniem bułeczek. Jeśli zrobisz to dużo wcześniej, owoce zaczną puszczać sok i nadzienie stanie się bardziej płynne.
Wyrośnięte ciasto wyjmij na blat i krótko wyrób. Podziel je na 12 możliwie równych części. Każdą porcję uformuj w kulkę, a następnie rozpłaszcz dłonią na niewielki placek. Na środek nałóż około dwóch łyżek jagodowego nadzienia. Dokładnie zlep brzegi ciasta, zamykając owoce w środku. Uformuj podłużną jagodziankę i połóż ją na blasze wyłożonej papierem do pieczenia, łączeniem do dołu. Zachowaj odstępy między bułeczkami, ponieważ podczas kolejnego wyrastania i pieczenia jeszcze zwiększą swoją objętość.
Przykryj blachę i wstaw jagodzianki do ciepłego piekarnika na kolejne 20–30 minut. W tym czasie przygotuj kruszonkę. Połącz 80 g mąki pełnoziarnistej, 40 g cukru i 40 g zimnego masła. Rozcieraj składniki palcami, aż powstaną mniejsze i większe okruszki.
Wyjmij wyrośnięte jagodzianki. Zwiększ temperaturę piekarnika do 180°C, ustawiając grzanie góra–dół. Rozkłóć jajko i delikatnie posmaruj nim wierzch każdej jagodzianki. Następnie obficie posyp bułeczki przygotowaną kruszonką.
Piecz jagodzianki przez około 20 minut, aż ciasto i kruszonka wyraźnie się zarumienią. Po wyjęciu z piekarnika zostaw je na blasze do lekkiego przestudzenia. To prawdopodobnie najtrudniejsza część przepisu, ale gorące jagody potrafią bardzo skutecznie poparzyć język.
Czy jagodzianki z mąki pełnoziarnistej są zdrowsze?
Zastąpienie białej mąki mąką pełnoziarnistą zwiększa ilość błonnika, witamin i składników mineralnych w wypieku. Dzięki temu jagodzianki z mąki pełnoziarnistej mogą być również bardziej sycące. Nie oznacza to jednak, że jest to produkt bez cukru ani wypiek o automatycznie niskim indeksie glikemicznym. Jagodzianki nadal zawierają cukier, mąkę, masło i owoce. Są po prostu inną, bardziej pełnoziarnistą wersją klasycznego drożdżowego wypieku. Warto także pamiętać, że indeks glikemiczny pojedynczego składnika nie mówi wszystkiego o wpływie całego posiłku na glikemię. Ogromne znaczenie ma wielkość porcji.
1 jagodzianka 🫐 to ok. 305 kcal, 48g węglowodanów, 8g białka i 9g tłuszczu
4,8 WW 1,1 WBT
Czy osoby z cukrzycą mogą jeść wypieki drożdżowe?
Tak, ale znaczenie ma porcja i całkowita ilość węglowodanów. Jedna jagodzianka z tego przepisu dostarcza blisko 50 g węglowodanów, dlatego warto uwzględnić ją w posiłku, a nie traktować jako drobną przekąskę. Osoby stosujące insulinę powinny policzyć węglowodany zgodnie ze swoim przelicznikiem. Warto też obserwować glikemię po jedzeniu, ponieważ dodatek tłuszczu może u części osób opóźniać jej wzrost. Wypieki drożdżowe nie są zakazane dla osób z cukrzycą, ale z pewnością warto na nie uważać – szczególnie na kupne drożdżówki ociekające lukrem i cukrem.
Czy można użyć mrożonych jagód?
Możesz przygotować jagodzianki z mrożonymi jagodami, ale nie rozmrażaj ich wcześniej. Rozmrożone owoce puszczają dużo soku, przez co nadzienie może wypływać podczas lepienia i pieczenia. Mrożone jagody wymieszaj z cukrem oraz budyniem lub skrobią bezpośrednio przed nakładaniem na ciasto.
Dlaczego do jagód dodałam budyń?
Proszek budyniowy zawiera głównie skrobię, która wiąże część soku uwalnianego przez owoce podczas pieczenia. Dzięki temu nadzienie jest gęstsze i rzadziej wypływa z jagodzianek. Najlepiej użyć budyniu waniliowego bez dodatku cukru. Możesz również zastąpić go taką samą ilością mąki/skrobi ziemniaczanej.
Jak przechowywać jagodzianki?
Jagodzianki najlepiej smakują w dniu pieczenia, kiedy ciasto jest najbardziej miękkie, a kruszonka chrupiąca. Po całkowitym ostygnięciu przechowuj je w szczelnie zamkniętym pojemniku lub pod przykryciem. Dzięki temu nie wyschną. Możesz je również zamrozić i rozmrażać pojedynczo wtedy, gdy masz ochotę na domową jagodziankę.
Jeśli lubisz ciasto drożdżowe, to być może zainteresuje Cię moja drożdżowa szarlotka.
Kolejny prosty i smaczny przepis 🙂
